Tỉnh An Giang đang tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), trọng tâm là quản lý chặt đội tàu, giám sát hoạt động khai thác, kiểm soát nguồn gốc thủy sản và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. Qua đó, góp phần khắc phục những hạn chế, nâng cao hiệu quả quản lý nghề cá và cùng cả nước thực hiện các khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC).
Bộ Tư lệnh Cảnh sát Biển 4 phối hợp với Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy An Giang, tuyên truyền, vận động ngư dân đặc khu Kiên Hải ký cam kết thực hiện phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).
Qua rà soát kết quả thực hiện Kế hoạch hành động chống khai thác IUU theo Quyết định số 1516/QĐ-TTg, ngày 10/8/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Kế hoạch số 468/KH-UBND của UBND tỉnh, các sở, ngành, lực lượng chức năng và địa phương trong tỉnh An Giang đã tích cực triển khai nhiều nhiệm vụ. Tuy nhiên, một số nội dung vẫn chưa hoàn thành theo kế hoạch.
Để khắc phục dứt điểm hạn chế, chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, tài liệu, dữ liệu và các điều kiện cần thiết phục vụ làm việc với Đoàn Thanh tra của EC lần thứ 6, đồng chí Ngô Công Thức, Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo về IUU tỉnh, yêu cầu các đơn vị tiếp tục tập trung cao độ, thực hiện quyết liệt, đồng bộ các nhiệm vụ được giao.
Trước hết, Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Bộ đội Biên phòng, Công an tỉnh và các địa phương tiếp tục rà soát, đối khớp, cập nhật đầy đủ dữ liệu tàu cá trên hệ thống VNFishbase; bảo đảm thống nhất thông tin đăng ký, đăng kiểm, giấy phép khai thác, an toàn thực phẩm, đánh dấu tàu cá và thiết bị giám sát hành trình.
Đối với tàu cá không đủ điều kiện hoạt động hoặc có nguy cơ cao vi phạm IUU, chính quyền địa phương phải quản lý chặt, xác định cụ thể vị trí neo đậu, phân công tổ chức, cá nhân theo dõi từng tàu; không để tàu không đủ điều kiện ra biển hoạt động khai thác.
Các lực lượng chức năng kiểm soát chặt tàu xuất, nhập bến, ra, vào cảng; thực hiện ghi nhận tàu cá từ 6m trở lên trên hệ thống eCDT. Sở Nông nghiệp và Môi trường duy trì giám sát qua hệ thống VMS, kịp thời phát hiện các trường hợp mất kết nối thiết bị, vượt ranh giới cho phép khai thác hoặc có dấu hiệu vi phạm để thông báo, xác minh, xử lý theo quy định.
Tỉnh cũng đề nghị các lực lượng chức năng Trung ương hoạt động trên vùng biển, nòng cốt là Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4, tăng cường tuần tra, kiểm tra, kiểm soát; phối hợp chặt chẽ với các lực lượng của tỉnh để phát hiện, ngăn chặn từ sớm, từ xa các tàu cá có nguy cơ vi phạm, nhất là vi phạm vùng biển nước ngoài.
Các đơn vị quản lý cảng cá phải thực hiện nghiêm việc kiểm soát tàu ra, vào cảng; giám sát sản lượng thủy sản bốc dỡ; thu đầy đủ nhật ký khai thác, nhật ký thu mua, chuyển tải; xác nhận nguyên liệu, chứng nhận nguồn gốc và cập nhật hồ sơ trên hệ thống eCDT. Các số liệu về tàu cá, sản lượng bốc dỡ, nhật ký khai thác và chứng nhận nguồn gốc phải được rà soát, đối chiếu thường xuyên, bảo đảm đầy đủ, thống nhất và có thể truy xuất khi cần thiết.
Đối với các hành vi vi phạm, quan điểm của tỉnh là xử lý nghiêm, đúng quy định, nhất là các trường hợp mất kết nối VMS, vượt ranh giới khai thác và vi phạm vùng biển nước ngoài. Bộ đội Biên phòng tỉnh phối hợp các ngành, địa phương rà soát, xác minh, làm rõ trách nhiệm của chủ tàu, thuyền trưởng, người điều khiển tàu và các tổ chức, cá nhân liên quan. Công an tỉnh tập trung điều tra những vụ việc có dấu hiệu tội phạm, không để kéo dài. Đối với những vụ việc chưa xử lý dứt điểm, cơ quan chủ trì phải rà soát từng hồ sơ, xác định nguyên nhân, trách nhiệm và thời hạn hoàn thành, phấn đấu không quá 60 ngày kể từ ngày lập hồ sơ.
Cùng với đó, An Giang đẩy mạnh kết nối, chia sẻ và đối chiếu dữ liệu giữa VNFishbase, VMS, eCDT và cơ sở dữ liệu xử lý vi phạm. Từng tàu cá, từng vụ việc, từng dữ liệu phải có cơ quan, đơn vị và cá nhân chịu trách nhiệm theo dõi, xử lý; không để phát sinh khoảng trống quản lý trong quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật tiếp tục được chú trọng, hướng trực tiếp đến chủ tàu, thuyền trưởng, ngư dân và doanh nghiệp. Nội dung tập trung vào các quy định về đăng ký, đăng kiểm, giấy phép khai thác, thiết bị VMS, xuất nhập bến, truy xuất nguồn gốc và không vi phạm vùng biển nước ngoài. Các trường hợp vi phạm nghiêm trọng được công khai theo quy định trên phương tiện thông tin đại chúng và hệ thống thông tin cơ sở.
Ủy ban nhân dân tỉnh giao ngành Nông nghiệp và Môi trường đẩy nhanh tham mưu chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề, giải bản đối với tàu cá không còn nhu cầu khai thác. Sở Nội vụ rà soát trách nhiệm tập thể, cá nhân; kịp thời biểu dương đơn vị thực hiện tốt, đồng thời tham mưu xử lý trách nhiệm đối với những cơ quan, địa phương thiếu quyết liệt, để xảy ra vi phạm hoặc chậm khắc phục tồn tại.
Việc triển khai đồng bộ các giải pháp cho thấy yêu cầu chống khai thác IUU đang được An Giang cụ thể hóa đến từng địa bàn, từng tàu cá và từng chủ thể có liên quan. Đây không chỉ là nhiệm vụ phục vụ mục tiêu tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC, mà còn là yêu cầu lâu dài nhằm tăng cường kỷ cương trong khai thác thủy sản, bảo vệ nguồn lợi, hướng đến phát triển nghề cá có trách nhiệm và bền vững.
Việt Cường
